Zorginnovatie met technologie

Door Jan Roes

De vergrijzing vormt één van de belangrijkste uitdagingen voor de komende 15 jaar. Ook in Engelen en Bokhoven neemt tot 2030 het aantal 65-plussers flink toe, tot zo’n 20 % van de totale bevolking. Met de toename van het aantal ouderen stijgt ook de vraag naar aangepaste woningen en andere vormen van zorg

(gehaald uit bestuursraadartikel “Bouwen voor de toekomst” mei-editie Tweeterp).


In voorgaande artikelen is een beeld geschetst van hoe verschillende partijen werken aan het ontwikkelen, invoeren en opschalen van technische en sociale innovaties. Om alles wat concreter te maken laten we dit keer Bas van der Kolk van het consortium Leefsamen nader aan het woord.

Drempels bij invoeren zorginnovaties

Het invoeren en opschalen van innovaties gaat trager dan menigeen denkt of verwacht. Er zijn veel redenen waarom dit zo is. De belangrijkste liggen vooral in het feit dat mensen simpelweg niet weten welke oplossingen er zijn. Daarnaast kijken verzekeraars wel naar de mogelijkheden, maar zijn ze nog niet ingebed in de vergoedingsstructuren. Mensen zien veelal ook risico’s rondom privacy (gebruik van data bijvoorbeeld) en de oplossingen worden nog onvoldoende ingebed in de sociale structuur van de persoon die het nodig heeft. Een voorbeeld van de aanpak om technische innovaties bruikbaar te maken voor kwetsbare ouderen is de aanpak van het consortium Leefsamen.

Samenredzaamheid

Bas : Leefsamen is een betaalbaar sociaal alarmeringssysteem specifiek voor minder zelfredzame mensen die middels slimme sensoren in hun woning digitaal verbonden zijn met hun mantelzorger(s). Het systeem zorgt ervoor dat de minder zelfredzame mens bij bepaalde situaties zoals brand, paniek, dwaling of inactiviteit sneller en beter geholpen wordt door zijn/haar omgeving en de hulpdiensten. Dat gebeurt door bij bijvoorbeeld brand, de sociale omgeving (buren, vrienden, familie of mantelzorger) en de hulpdiensten te informeren over de situatie van de minder zelfredzame persoon. Dus niet alleen: ‘er is op een bepaalde locatie brand’, maar ook: ‘er woont een vrouw in een rolstoel van 83 jaar die op de eerste verdieping slaapt, of: ‘op dat adres woont iemand met beademingsapparatuur en zuurstof’, etc.’
Dit systeem wordt op maat aangepast aan de situatie van de persoon. Waar de meeste systemen geen onderscheid maken tussen individuen, doet Leefsamen dat door een gevalideerde persoonlijke intake te combineren met slimme sensoren (Internet of Things). Dat zorgt ervoor dat als de situatie van iemand plotseling verandert (bijvoorbeeld iemand breekt een been en is per direct tijdelijk sterk minder zelfredzaam) het systeem de alarmering aanpast aan de situatie van deze persoon.
De dienst bevat altijd personenalarmering, maar alarmeert bijvoorbeeld ook bij brand, inactiviteit of indien nodig bij dwaling. Het systeem communiceert met de minderzelfredzame persoon en met een centrale die verbonden is met het eigen sociale netwerk, mantelzorgers en zorgverleners. Zo communiceert het systeem dus ook relevante informatie over de situatie van de minder zelfredzame persoon bij bijvoorbeeld brand, zodat de hulpdiensten weten voor wie ze uitrukken. Op dit moment wordt die informatie door een PAC (Particuliere Alarmcentrale) na verificatie doorgegeven.

Aanpak bedrijvengroep ‘Leefsamen’

Leefsamen werkt altijd samen met lokale partijen. Zorg en veiligheid wordt immers lokaal bepaald.
In samenwerking met gemeente en lokale zorginstellingen wordt eerst een groep van ongeveer 50 mensen voorzien van de dienst. De sensoren worden geïnstalleerd in de woning en middels een intakegesprek met de wijkverpleegkundige en eventueel mantelzorger(s) wordt de persoonlijke situatie van een persoon vastgelegd. Vervolgens mag men de dienst gratis testen gedurende een periode van 6 maanden en kan tussentijds geëvalueerd worden. Omdat klanten zelf toestemming geven om hun gegevens te gebruiken voor bijvoorbeeld delen met (zorg)aanbieders, onderzoek en alarmering, worden eventuele problemen rondom privacy voorkomen. De data die in dit systeem gebruikt worden zijn en blijven eigendom van de klant en worden gebruikt om op maat andere diensten te bieden. Daarnaast geven de verzamelde gegevens waardevolle informatie bij het verlenen van hulp indien dit nodig is. Mensen alleen bewust maken van de risico’s kan als gevaar hebben dat ze angstig worden. Leefsamen gaat verder, door ook juist (praktische) oplossingen aan te bieden.

Voordelen ‘Leefsamen’ aanpak

Bas : onze aanpak levert zowel voor de klant, de mantelzorger(s), de gemeente als ook de veiligheidsdiensten de volgende resultaten op.

  • Mensen voelen zich veiliger en meer op hun gemak in hun eigen woning. Ze kunnen langer thuis blijven wonen met minder risico op allerlei incidenten.
  • Mantelzorgers zijn beter verbonden met de mensen waar ze voor zorgen en kunnen zich daardoor ook meer richten op de daadwerkelijke zorg en aandacht die mensen nodig hebben.
  • Gemeenten krijgen zicht op een groep mensen die kwetsbaar is, waar vaak de nodige informatie van ontbreekt en blijft deze informatie ook ontvangen omdat het systeem regelmatig van nieuwe input voorzien wordt.
  • Veiligheidsregio’s weten waar kwetsbare ouderen wonen en kunnen in hun beleid en operatie rekening gaan houden met de voorzieningen die ze treffen om snel te acteren bij brand of andere incidenten.

Leefsamen werkt momenteel met verschillende gemeenten in Brabant samen aan de uitrol van deze dienst bij mensen thuis en werkt op basis van de inbreng die ze ontvangen van de mensen zelf aan de continue doorontwikkeling van het systeem.

Andere voorbeeldprojecten

Andere voorbeelden van het invoeren van zorginnovaties zijn eerder in deze serie kort besproken. De initiatiefnemers van de denktank Engelen & Bokhoven willen samen met betrokken burgers, vertegenwoordigers uit de eerstelijnszorg en bestuurraad deze en andere voorbeelden met elkaar bespreken om te kijken hoe dit in onze buurt toegepast zou kunnen worden. Bij het verschijnen van deze Tweeterp heeft de denktank haar eerste vergadering gehouden. Hoe die vergadering ook verloopt, we weten nu al dat wij uw hulp bij het maken en uitvoeren van onze plannen goed kunnen gebruiken. Geïnteresseerde deelnemers kunnen zich melden bij Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. of bij Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.